Tranh luận nóng

Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ nhắc nhẹ Mỹ về NATO

Thứ Ba, 22/06/2021 11:15

(Tin tức 24h) - Tổng thống Erdogan khẳng định NATO sẽ sụp đổ nếu thiếu đi yếu tố Thổ Nhĩ Kỳ.

Trong cuộc họp nội các vừa qua, Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ Tayyip Erdogan đã thông báo về cuộc gặp gần đây giữa ông và Tổng thống Mỹ Joe Biden tại Hội nghị Thượng đỉnh NATO ở Brussels.

Tong thong Tho Nhi Ky nhac nhe My ve NATO
Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ nhắc Mỹ về tầm quan trọng của Ankara ở NATO.

Theo đó, Tổng thống Erdogan nhấn mạnh rằng, Mỹ và Thổ Nhĩ Kỳ đang bước vào kỷ nguyên mới trong quan hệ song phương được xây dựng dwak trên cơ sở tích cực và mang tính xây dựng.

"Thông qua việc tăng cường đối thoại với Hoa Kỳ ở tất cả các cấp, Thổ Nhĩ Kỳ tràn đầy quyết tâm sử dụng bầu không khí tuyệt vời mà chúng tôi đã tạo ra cùng với Tổng thống Biden để đạt được lợi ích tối đa cho hai đất nước" - ông Erdogan nhấn mạnh.

Theo ông, ở Thổ Nhĩ Kỳ luôn sẵn sàng phát triển quan hệ đồng minh với Mỹ và tin tưởng rằng mọi khác biệt sẽ được khắc phục theo thời gian. Ông nói thêm rằng yêu cầu duy nhất của Thổ Nhĩ Kỳ là phải tôn trọng các quyền chủ quyền của họ trong tất cả các lĩnh vực chính trị và kinh tế, ủng hộ cuộc chiến của họ chống lại các tổ chức khủng bố.

Đáng chú ý, trong phát biểu của mình, ông Erdogan không quên nhắc đến những vấn đề tồn đọng trong khối liên minh quân sự Bắc Đại Tây Dương (NATO).

Tổng thống Erdogan cũng cho rằng, NATO mà không có Thổ Nhĩ Kỳ sẽ gặp phải những khó khăn đe dọa đến sự tồn tại của liên minh.

"Nếu không có Thổ Nhĩ Kỳ, NATO sẽ gặp khó khăn, không chỉ trong việc duy trì sức mạnh mà còn đối với cả sự tồn tại của liên minh. Thổ Nhĩ Kỳ thực hiện đầy đủ các nghĩa vụ của mình đối với liên minh. Đất nước chúng tôi thừa nhận tầm quan trọng của việc duy trì NATO, mặc dù đã bị bỏ lại một mình vào đúng thời điểm đất nước cần sự hỗ trợ nhất" - ông Erdogan nói.

Theo ông, trong các cuộc khủng hoảng khu vực "từ Iraq đến Syria, từ Palestine đến Libya, NATO đã không thể hiện được ý chí mạnh mẽ như được kỳ vọng ở nó".

“Trong các cuộc đàm phán tại hội nghị thượng đỉnh, chúng tôi một lần nữa chỉ ra rằng khái niệm “những kẻ khủng bố xấu - những kẻ khủng bố tốt” là sai lầm” - Tổng thống Erdogan tuyên bố và nói thêm rằng ông trông đợi sự đóng góp chân thành và mạnh mẽ hơn nữa của NATO vào cuộc chiến chống lại tổ chức bị cấm ở Thổ Nhĩ Kỳ là Đảng Lao động Kurdistan ở biên giới phía nam nước này.

Trên thực tế, nhận định của ông Erdogan là không sai. Thổ Nhĩ Kỳ có tầm quan trọng chiến lược đối với NATO trong khi tiềm lực quân sự của họ cũng là đáng gờm.

Thổ Nhĩ Kỳ hiện đang là nơi NATO đặt căn cứ không quân Incirlik nằm cách biên giới giữa Thổ Nhĩ Kỳ và Syria 110 km. Cơ sở này có tầm chiến lược quan trọng với NATO và quân đội Mỹ.

Tong thong Tho Nhi Ky nhac nhe My ve NATO
Đã từng có giả thiết cho rằng Thổ Nhĩ Kỳ có thể giao căn cứ Incirlik cho Nga.

Mỹ đã hỗ trợ Thổ Nhĩ Kỳ xây dựng căn cứ không quân Incirlik từ năm 1955 để đối trọng với Liên Xô trong thời kỳ Chiến tranh Lạnh. Nơi đây là địa điểm kích hoạt các chiến dịch tại Trung Đông như chiến tranh Vùng Vịnh lần thứ nhất, chiến dịch Tự do Bền vững tại Afghanistan và cuộc chiến chống tổ chức Nhà nước Hồi giáo (IS) tự xưng tại Syria.

Người phát ngôn của Tổng thống Recep Tayyip Erdogan từng cho biết Thổ Nhĩ kỳ có khả năng từ chối Mỹ tiếp cận căn cứ Incirlik. Ngoại trưởng Thổ Nhĩ Kỳ còn từng cảnh báo về khủng hoảng trong mối quan hệ giữa hai quốc gia.

Thổ Nhĩ Kỳ không đóng cửa căn cứ Incirlik nhưng đã tăng áp lực qua việc trì hoãn chấp nhận các chiến dịch trên không của Mỹ từ cơ sở này.

Ngoài ra, Hiệp hội Nhà khoa học Mỹ cho rằng từ Chiến tranh Lạnh, bom hạt nhân B61 được cất tại căn cứ Incirlik. Tuy nhiên, Mỹ, Thổ Nhĩ Kỳ và NATO chưa bao giờ xác nhận thông tin này.

Đài Sputnik (Nga) cho biết Thổ Nhĩ Kỳ là một trong những quốc gia đóng góp nhiều nhất cho ngân sách NATO. Năm 2018, Thổ Nhĩ Kỳ đã đóng góp 101 triệu USD cho NATO.

Thành viên gia nhập NATO từ năm 1952 này còn sở hữu lực lượng quân đội lớn nhất trong số 29 thành viên của khối, chỉ đứng sau Mỹ.

Tại Thổ Nhĩ Kỳ, NATO đã đặt cơ sở chỉ huy tại tỉnh Izmir và triển khai hệ thống radar quan trọng. Thổ Nhĩ Kỳ còn cho NATO sử dụng các căn cứ không quân chiến lược Incirlik và Konya. Bên cạnh đó, Thổ Nhĩ Kỳ cũng tham gia vào chiến dịch chống khủng bố ở Trung Đông.

Thổ Nhĩ Kỳ cũng có lợi thế với tầm quan trọng của vị trí địa lý giữa Biển Aegean và Biển Đen. Thổ Nhĩ Kỳ đã trợ lực hải quân cho các chiến dịch của NATO tại Biển Aegean đồng thời dẫn đầu khu vực về sáng kiến tại Biển Đen. Ngoài ra, Thổ Nhĩ Kỳ còn kiểm soát hai eo biển chiến lược nằm giữa Biển Đen và Địa Trung Hải là Bosphorus và Dardanelles.

Cựu chỉ huy quân đội Mỹ tại châu Âu – Tướng Ben Hodges - cho biết: “Thổ Nhĩ Kỳ vô cùng quan trọng với liên minh bởi năng lực quân sự và địa chính trị. Biển Đen là bệ phóng để Nga tiến vào Địa Trung Hải cùng Trung Đông do vậy có 3 tuyến phòng thủ: eo Bosphorus và Dardanelles, các đảo của Hy Lạp và đảo Crete. Đó là lý do NATO mời Thổ Nhĩ Kỳ gia nhập”.

Bên cạnh đó, Thổ Nhĩ Kỳ tham gia nhóm 9 quốc gia đầu tư và đóng góp vào quá trình sản xuất các bộ phận quan trọng của tiêm kích F-35. Việc Mỹ ngưng chuyển F-35 cho Thổ Nhĩ Kỳ buộc nhà sản xuất Lockheed Martin không còn lựa chọn nào khác ngoài việc đi tìm kiếm nguồn cung thay thế. Điều này được cho có thể gây ảnh hưởng tới quá trình sản xuất F-35.

Hải Lâm