Tranh luận nóng

Israel: Chuyển giao quyền lực thủ tướng-Bao giờ và Vì sao?

Thứ Sáu, 04/06/2021 13:52

(Tin tức 24h) - Benjamin Netanyahu, thủ tướng tại vị lâu nhất của Israel đang đứng trước thời kỳ chuyển giao quyền lực sau hơn một thập kỷ điều hành đất nước.

Trong bài viết được đăng trên trang Reuters của tác giả Stephen Farrell, thủ tướng 71 tuổi bị lật đổ bởi một liên minh bao gồm phe cánh hữu, phe đối lập dùng cùng các đảng phái ủng hộ thỏa thuận thành lập một chính phủ mới, hứa hẹn sẽ phá vỡ thời kỳ bế tắc chính trị chưa từng có tại Israel khi đã chứng kiến ​​bốn cuộc bầu cử diễn ra chỉ trong liên tiếp 2 năm vừa qua.

Israel: Chuyen giao quyen luc thu tuong-Bao gio va Vi sao?
Lãnh đạo phe đối lập ông Yair Lapid (trái), Chủ tịch đảng Yamina ông Naftali Bennett (giữa) và Thủ tướng Benjamin Netanyahu (phải) (Ảnh: Kobi Koankes, Hadar Yoavian)

Những người đứng đầu mới là ai?

Ông NAFTALI BENNETT, 49 tuổi, người đứng đầu đảng chủ nghĩa dân tộc cực đoan Yamina - hay phe "Cánh hữu". Tuy đảng Yamina ủng hộ người định cư Do Thái của ông chỉ giành được 7 trong 120 ghế tại quốc hội Israel trong cuộc bầu cử ngày 23 tháng 3, ông Bennett đã gây được nhiều chú ý khi xuất hiện dưới nhiều vai trò như “người cố vấn ngai vàng”, sau đó đến “kẻ lật đổ ngai vàng”, còn bây bây giờ chính ông sẽ có cơ hội ngồi lên “ngai vàng” đó.

Là một triệu phú công nghệ cao với ước mơ thôn tính lại phần lớn Bờ Tây bị chiếm đóng, Bennett đã trải qua thời thơ ấu của mình ở Bắc Mỹ. Ông nhiều khả năng phải đối mặt với những lời chỉ trích vì đã thành lập một liên minh chính phủ với các đối tác trung tả thay vì với các đồng minh lâu đời là phe cánh hữu.

Ông YAIR LAPID, 57 tuổi, và phe đối lập Yesh Atid của ông đứng thứ hai với 17 ghế.

Khi vận động tranh cử, cựu bộ trưởng tài chính và người dẫn chương trình truyền hình nhấn mạnh sẽ "đánh thức” Israel cũng như giúp đất nước giải thoát khỏi bế tắc dưới thời ông Netanyahu. Tuy nhiên, dù đã thiết lập một liên minh với ông Bennett nhưng sự hợp tác này được nhận xét sẽ chịu nhiều vấn đề bất ổn.

Ông GIDEON SAAR, 54 tuổi, cựu thành viên đảng Likud của thủ tướng Netanyahu và nay là người đứng đầu đảng New Hope. Ông đã từ chối đề xuất về một thủ tướng luân phiên của Netanyahu đưa ra nhằm đảm bảo quyền lực.

Liệu đây có là dấu chấm hết của “triều đại” Netanyahu?

Hiện tại thì chưa. Chính phủ mới dự kiến ​​sẽ không tuyên thệ nhậm chức trong vòng 10 ngày tới, trong thời gian đó ông Netanyahu vẫn là thủ tướng với tư cách là người đứng đầu chính phủ lâm thời. Ông vẫn có thể sử dụng khoảng thời gian này để thuyết phục các đối thủ của mình từ bỏ kết quả.

Điều gì đã xảy ra?

“Vua Bibi” là cái tên mà những người ủng hộ yêu mến đặt cho ông vì lòng ngưỡng mộ lập trường “diều hâu” hiếu chiến về các vấn đề với Iran và Palestine, cũng như vị thế cao của ông trên trường quốc tế.

Ở chiều ngược lại, nhiều nhà phê bình lại nhận định ông là một nhân vật không đáng tin tưởng. Thủ tướng Netanyahu đang bị điều tra xét xử về các cáo buộc tham nhũng, hối lộ, gian lận và vi phạm tín nhiệm. Về phía Netanyahu, ông phủ nhận toàn bộ các tội danh trên.

Nhiều người kỳ vọng Netanyahu sẽ mang lại một liên minh bền vững. Tuy nhiên, bản thân ông lại không thể giữ vững phong độ khi đưa ra các quyết định đàm phán và thỏa thuận dẫn đến tạo ra cơ hội cạnh tranh quyền lực cho nhiều đối thủ khác.

Thành công tiêm chủng cũng thể giúp thay đổi cục diện

Ông Netanyahu đã tham gia tranh cử trong cuộc bầu cử gần đây nhất bằng cách khẳng định rằng ông sẽ biến Israel thành một "quốc gia tiêm chủng" và dẫn đầu thế giới trong việc phục hồi sau COVID-19.

Ngay cả khi các lá phiếu đang được đếm, Israel đã vượt qua mốc 50% dân số được tiêm hai mũi vắc-xin. Tuy nhiên, điều nay cũng có thay đổi gì đáng kể đến cục diện của cuộc bầu cử tổng thống. Ông Netanyahu tiếp tục bị cáo buộc sai phạm trọng quản lý các lệnh đóng cửa đất nước vì đại dịch Covid-19 đưa ra đó, gây ảnh hưởng nặng nề đến nền kinh tế Israel.

Còn cơ hội nào cho ông Netanyahu trở lại cuộc đua?

Vẫn còn. Một phần tư cử tri đã bỏ phiếu cho Đảng Likud của ông, đây vẫn là đảng nằm giữ số ghế lớn nhất với 30 trong số 120 ghế tại quốc hội Israel

Kể cả trong tình huống xấu nhất, ông vẫn là thủ lĩnh của phe đối lập, vị trí vốn rất quen thuộc với ông trên chính trường khi vào giữa những năm 1990, ông đã khiến thủ tướng đương thời Yitzhak Rabin chịu khá nhiều áp lực.

  • Nhật An