Tranh luận nóng

Đàm phán hạt nhân Iran: Mỹ đã chịu "nhượng bộ"

Thứ Năm, 24/06/2021 07:29

(Tin tức 24h) - Mỹ chấp nhận dỡ bỏ các lệnh trừng phạt về dầu mỏ và vận chuyện của Iran để đối lấy khôi phục thỏa thuận hạt nhân với Tehran năm 2015 .

Theo bài viết được đăng trên trang tin Trung Đông Middle East Eye, thứ Tư vừa qua, Washington đã nhất trí dỡ bỏ tất cả các lệnh trừng phạt đối với dầu mỏ và vận chuyển của Iran, đồng thời loại bỏ tên của một số nhân vật cấp cao ra khỏi danh sách đen, nhằm khôi phục thỏa thuận hạt nhân năm 2015 giữa Tehran và các cường quốc khác trên thế giới.

Nhận xét của tổng thống sắp mãn nhiệm của Iran, ông Hassan Rouhani, phù hợp với khẳng định trước đó của các quan chức thuộc cùng phe thực dụng với ông, rằng Washington chuẩn bị đưa ra những nhượng bộ lớn trong cuộc đàm phán kể từ tháng 4 và hiện vẫn đang tiếp tục diễn ra tại Vienna.

Dam phan hat nhan Iran: My da chiu
Washington đồng ý dỡ bỏ các lệnh trừng phạt đối với dầu mỏ và vận chuyển với Iran (Nguồn: Reuters)

Truyền thông nhà nước Iran dẫn lời Chánh văn phòng tổng thống Mahmoud Vaezi: "Một thỏa thuận đã thống nhất nhằm loại bỏ tất cả các biện pháp trừng phạt về bảo hiểm, dầu mỏ và vận chuyển do cựu tổng thống Mỹ Donald Trump áp đặt”.Các cuộc đàm phán đã được hoãn lại vào Chủ Nhật tuần trước để tạm nghỉ, hai ngày sau chiến thắng tại cuộc bầu cử tổng thống của ông Ebrahim Raisi, một chính trị gia theo đường lối cứng rắn, người đứng đầu cơ quan tư pháp Iran, đồng thời ông cũng đang nằm trong danh sách đen của Mỹ do các cáo buộc vi phạm nhân quyền. Dự kiến tân thủ tướng Raisi sẽ thay thế ông Rouhani vào tháng 8 tới.

"Theo thỏa thuận, khoảng 1.040 lệnh trừng phạt từ thời Trump sẽ được dỡ bỏ, điều tương tự cũng được thực hiện với một số lệnh trừng phạt khác nhằm vào các cá nhân và thành viên thân cận của Lãnh tụ tối cao Ayatollah Ali Khamenei”.

Cố vấn An ninh Quốc gia Hoa Kỳ Jake Sullivan khẳng định, vẫn còn “những khoảng trống nhất định cần phải lấp đầy”, bao gồm cả các lệnh trừng phạt và các cam kết hạt nhân mà Iran phải thực hiện.

Nhiều quan chức phương Tây và Iran khác cũng đồng tình với nhận định trên.

Ở một diễn biến khác, cũng trong hôm thứ Tư, Chánh văn phòng tổng thống Iran Vaezi đã cảnh báo động thái mới nhất của Washington, khi Hoa Kỳ chiếm giữ 33 trang web do các phương tiện truyền thông liên kết với Iran điều hành vào hôm thứ Ba vừa rồi, là hành động hoàn toàn "không mang tính xây dựng" cho các cuộc đàm phán

Một quan chức Mỹ cho biết, phần lớn các trang web bị thu giữa kể trên, bao gồm của cả các hãng thông tấn nhà nước, đều có liên quan đến các nỗ lực “gây sai lệch thông tin" của Iran.

Đài truyền hình nhà nước Iran cáo buộc Mỹ đang đàn áp quyền tự do ngôn luận, trong khi ông Vaezi đưa ra nghi vấn về thời điểm của động thái này.

"Chúng tôi đang sử dụng tất cả các biện pháp quốc tế lẫn pháp lý để lên án hành động sai lầm của Hoa Kỳ. Động thái không hề mang tính xây dựng này diễn ra giữa thời điểm các cuộc đàm phán để đạt được thỏa thuận về vấn đề hạt nhân đang được tiến hành."

Dam phan hat nhan Iran: My da chiu
Chính trị gia Ebrahim Raisi, người chiến thắng cuộc bầu cử tống thống tại Iran ngày 18 tháng 6 (Nguồn: AFP)

Năm 2015, Iran đã nhất trí hạn chế chương trình hạt nhân để đổi lấy việc gỡ bỏ các lệnh trừng phạt quốc tế.

Cựu tổng thống Mỹ Donald Trump từ bỏ thỏa thuận ba năm sau đó và áp đặt trở lại các biện pháp trừng phạt. Tehran đã đáp trả bằng cách vi phạm một số giới hạn hạt nhân.

Chính quyền mới của Tổng thống Mỹ Joe Biden đặt mục tiêu khôi phục thỏa thuận, tuy nhiên các bên vẫn chưa đi đến thống nhất về các bước cần thực hiện cũng như thời điểm thực hiện.

Giới quan chức Iran và phương Tây đều có chung nhận định về chiến thắng của tân tổng thống Raisi sẽ không có khả năng làm thay đổi quan điểm đàm phán của Iran, vì Lãnh tụ tối cao Khamenei mới là người quyết định cuối cùng về tất cả các chính sách lớn.

Tuy nhiên, một số quan chức Iran cho rằng Tehran có khả năng mong muốn đạt được thỏa thuận trước khi ông Raisi nhậm chức để tránh để lại bất kỳ ràng buộc nào cho tổng thống mới của Iran.

Nhật An