Tranh luận nóng

Người nhà, bệnh nhân đánh bác sĩ: Sự ích kỷ vô lối?

Thứ Năm, 15/04/2021 07:37

(Tin tức thời sự) - Ích kỷ, coi tính mạng của mình quý hơn người khác là lối nghĩ của nhiều người, có xu hướng lan rộng, đáng báo động

Lại thêm một vụ người nhà, người bệnh hành hung bác sĩ tại Khoa Cấp cứu BV Đa khoa Phú Yên gây bức xúc. Nguyên nhân lần này là xuất phát từ việc người bệnh, người nhà bệnh nhân cho rằng nhân viên thực tập không được khâu vết thương cho mình và đã phản ứng theo cách: lấy giấy đập vào mặt, đánh lây một bác sĩ khác, đạp đổ giường bệnh và thiết bị y tế... để tỏ thái độ.

Nguoi nha, benh nhan danh bac si: Su ich ky vo loi?
Người nhà bệnh nhân, bệnh nhân lao vào đạp đổ giường bệnh. Ảnh cắt từ clip

Lối nghĩ ích kỷ lan rộng

Bình luận về vụ việc này, BS Lê Vinh, nguyên Phó Viện trưởng Viện Y tế công cộng TP.HCM cho rằng, các vụ việc hành hung bác sĩ không phải bây giờ mới xảy ra. Tuy nhiên, khác với những vụ việc trước là đổ lỗi do bác sĩ tắc trách, thiếu trách nhiệm, vụ việc lần này cho thấy một lối nghĩ ích kỷ, coi tính mạng của mình quan trọng hơn tính mạng của người khác, mình phải là trung tâm, phải là ưu tiên số 1... Khi không được đáp ứng "ưu tiên" vô lý đó đã khiến nhiều người có hành động quá khích, lao vào hành hung bác sĩ như một cách xả giận.

Đáng chú ý, theo vị chuyên gia, lối nghĩ này có xu hướng lan rộng ở nhiều người, nhiều nơi, nhiều lĩnh vực như một phong trào.

"Đó là việc chen chân xếp hàng chờ khám bệnh cũng phải muốn được ưu tiên, muốn được số đầu. Để được là người khám bệnh sớm nhất nhiều người không ngại chen ngang hàng, hoặc bằng những chiêu trò xin lấy số, nhờ lấy số khám bệnh sớm hơn, thậm chí, chỉ cần có mối quan hệ thì cứ đến là vào khám mà không cần lấy số. Vì thế, có những người đến trước nhưng phải khám sau, những người đến sau lại được khám trước trước sự ngơ ngác của nhiều người đang chờ đợi.

Đến khi được vào khám rồi thì lại có chuyện đi ngang, đi tắt để được lấy kết quả nhanh, bác sĩ đọc kết quả sớm để về sớm. Ai cũng lấy lý do bận công việc, không thể chờ đợi nhưng không ai nghĩ tới có những bệnh nhân bỏ công bỏ việc đi hàng trăm cây số, xếp hàng từ 3-4 giờ sáng mà vẫn phải đợi đến lượt.

Trong suy nghĩ của họ chỉ có công việc của họ mới quan trọng, chỉ có thời gian của họ mới quý báu, còn công việc, thời gian của những người khác không có ý nghĩa gì với họ.

Rồi đến cả chuyện khi vào nằm viện cũng lại có chuyện lựa chọn bác sĩ, chọn ngày giờ mổ, mua dao mổ riêng, ưu tiên mổ trước... bất chấp phía sau còn những bệnh nhân nặng nhẹ ra sao, nguy hiểm cỡ nào. Bản thân những người này cũng luôn tự cho rằng chỉ có sức khỏe của họ mới quý, còn sức khỏe, tính mạng của những người khác đều phải xếp sau", BS Lê Vinh trăn trở.

Theo BS Lê Vinh, bản thân những người này vốn đã tự xem mình là người có tiền, nhiều tiền nên tự xác lập cho mình một lối ứng xử hơn người, khác người. Vì thế mới có chuyện đưa phong bì, đút lót, vì những người có tiền đều nghĩ mọi thứ đều có thể giải quyết được bằng tiền, chi tiền là dễ nhất.

Và câu chuyện y đức

Nhìn từ chiều ngược lại, BS Lê Vinh cũng cho rằng có sự ngông nghênh, vô lý, ích kỷ của nhiều bệnh nhân cũng là xuất phát từ vấn đề y đức, cách cư xử của nhiều bác sĩ.

Bởi lẽ, nếu không có những chuyện cả nể, xuê xoa, không có chuyện ưu tiên người nhà, bạn bè, quen biết, không có chuyện đồng ý cho rẽ ngang, rẽ tắt, không có chuyện bác sĩ nhận phong bì, không có chuyện mở ra các dịch vụ đắt tiền... đã không có việc bệnh nhân lấy tiền để mua dịch vụ, mua ưu tiên.

"Vì khi đồng tiền được đặt ở vị trí cao hơn y đức, cao hơn đạo đức xã hội nên văn hóa ứng xử mới đi xuống, thiếu ý thức chung, luôn coi mình là nhất", BS Lê Vinh nhận định.

Vị BS cho hay, gốc gác sâu xa của mỗi mối quan hệ, ứng xử trong xã hội chính là đạo đức, là văn hóa giáo dục. Những yếu tố này tạo nên nền tảng ứng xử của một xã hội văn minh, công bằng, bình đẳng. Khi không giữ được những nền tảng cốt lõi thì mọi giá trị sẽ bị đảo lộn. Bệnh nhân đánh bác sĩ, người nhà bệnh nhân đánh bác sĩ chỉ là một sự việc ở một lĩnh vực mà chúng ta dễ nhìn thấy hơn. Trên thực tế, không chỉ trong lĩnh vực y tế, ngay cả trong lĩnh vực giáo dục, văn hóa... ở đâu cũng có thể nhìn thấy những vụ việc tương tự.

Vì điều này, vị BS cho rằng, muốn có được cách hành xử văn hóa, văn minh, không còn tình trạng bệnh nhân đánh bác sĩ thì trước tiên phải xác lập cho được một môi trường y tế trong sáng, lành mạnh, bình đẳng, văn minh.

Ở đó, các bác sĩ là những người làm chuyên môn, công việc của họ là cứu chữa bệnh nhân, trách nhiệm của họ là thực hiện đúng vai trò của một bác sĩ, làm đúng với lương tâm, y đức nghề nghiệp. Ở đó không có việc thăm khám bệnh bằng mối quan hệ, tiền bạc, phong bao, phong bì, không có tiêu cực, nhũng nhiễu, bệnh nhân giàu - nghèo đều phải được đối xử như nhau, được ưu tiên như nhau.

"Nếu có được môi trường y tế như vậy, chắc chắn sẽ không còn tình trạng chen hàng, lấy số, đưa phong bì, mua dao mổ. Một môi trường y tế lành mạnh, không có đất cho tiêu cực sinh sống thì tính ích kỷ, huênh hoang, coi mình là nhất cũng sẽ bị lên án, tẩy chay, bị triệt tiêu dần dần", vị bác sĩ thẳng thắn. 

Thái Bình